Elon Musk belgeseli dört saat: Herkese değil, inananlara vaaz

Dört saatlik bir Musk portresi

Elon Musk hakkında bugüne kadar yapılmış en kapsamlı belgesellerden biri geliyor. Daha önce Theranos ve Steve Jobs belgeselleriyle tanınan yönetmen Alex Gibney'nin imzasını taşıyan yapım, Musk'ın dot-com milyoneri olduğu ilk günlerden ABD hükümet dairelerine "ağaç öğütücü" muamelesi yaptığı döneme kadar uzanan hikâyesini etkileyici bir titizlikle anlatıyor.

Musk'ın güce yükselişini anlamak için bütün hikâyeyi bilmeniz gerekiyor; film de bunu sürükleyici ve inandırıcı bir şekilde yapıyor. Ancak Musk'ın dünya üzerindeki yıkıcı etkisinin zaten farkındaysanız, belgesel size pek de yeni bir şey sunmuyor. Geri kalan herkes içinse dört saate yakın zorlu süre, ikna olmanın önünde ciddi bir engel olabilir.

Efsane nasıl inşa edildi?

Film, uzay görüntüleri ve Musk'ın bilim kurgu hayallerini anlatan seslendirmesiyle açılıyor. Ardından bu noktaya nasıl gelindiğini kronolojik olarak anlatan bir anlatı başlıyor. İlk bölüm, Musk'ın mitolojisinin nasıl inşa edildiğini gösterirken bir yandan da onun sanıldığı gibi Tony Stark tarzı bir patron olmadığına dair şüpheler ekiyor.

Musk'ın PayPal'dan nasıl kovulduğu ya da kendisinden önce var olan Tesla'yı kendisi kurmuş gibi dünyaya nasıl anlattığı gibi temel detaylarla başlıyor. Film, otonom araçlarla ilgili abartılı iddialarını, autopilot açıkken yaşanan ölümcül bir kazanın görüntüleriyle yan yana koyuyor. Musk'ın çocuklarından birinin annesi olan eski MAGA fenomeni Ashley St Clair'in dehşet dolu sesiyle söylediği "Elon bir nükleer bomba" sözü gibi dokunaklı röportajlara da yer veriyor.

Güç nasıl birikti, neden izin verdik?

Gibney, en baştan amacını netleştiriyor: Birbiriyle bağlantılı iki soruya yanıt aramak. Musk nasıl bu kadar güçlendi ve buna neden izin verdik? Tesla, X, SpaceX ve Starlink üzerinden kademeli olarak güç toplayan Musk, dünyanın dört bir yanındaki hükümetlerle, özellikle de ABD ile iyi geçinerek bu siyasi gücü kendi çıkarları için kullandı; etkisini sökmek zorlaştığında ise bu gücü daha da ileri taşıdı. Belgesel bu hikâyeyi tek bir yerde, net ve öz biçimde ortaya koyuyor.

Musk'ın kendisi belgeselde yer almadı. Bunun yerine Gibney'e hukuki bir tehdit gönderdi. Gibney de bunun üzerine, ekibin mevcut kliplerden oluşturduğu bir veri tabanına dayanarak Musk'ın gerçekte söylediği sözleri seslendiren dijital bir ikiz yarattı. Aşırı ifadeli yüzü ve rahatsız edici ağır nefesiyle avatar Musk, uncanny valley bölgesine giriyor; ama Musk'ın yüzünü sözleriyle buluşturmanın zekice bir yolu. Üstelik bu tercih, Musk'ın simülasyon teorisine olan inancıyla da uyumlu.

Film ayrıca anlatım boyunca bolca simülasyon ve video oyunu görüntüsü kullanıyor; örneğin Musk'ın Twitter'ı ve ABD hükümetini lazer atan bir testereyle parçaladığı kurgusal bir birinci şahıs nişancı oyunu gibi. Abartılı ve saçma; ama zaten bir kısmımız bu noktaya Big Balls adlı bir çocuk bürokrat yüzünden geldik.